معاونت بهداشتی

سازمان جهانی بهداشت 27 دسامبر مصادف با  ششم دی ماه را با توجه به تجربه پاندمی کووید 19 و تبعات آن به عنوان " روز جهانی آمادگی در برابر اپیدمی ها و پاندمی ها " نام گذاری  کرده است و پیرو آن مجمع عمومی سازمان ملل قطنامه‌ای که به لزوم آمادگی برای مبارزه با هرگونه پاندمی احتمالی در آینده تاکید می‌کند را تصویب کرده است . آمادگی در برابر پاندمی آینده، سرمایه گذاری بی خطر است که هزینه بسیار کمتری در مقایسه با هزینه شرایط اضطراری را بر کشورها تحمیل می کند . 

وقوع بیماریهای عفونی نوپدید و بازپدید که مستعد تبدیل به پاندمی بعدی هستند تحت تأثیر عوامل مختلفی از جمله رفتار انسان، سازگاری میکروبی، اکولوژی، جهانی شدن و زیرساخت های بهداشت عمومی قرار دارد. علاوه بر این، بیشتر این عوامل می‌توانند با افزایش تعداد جمعیت انسانی، ازدحام بیش از حد در شهرهایی با بهداشت نامناسب، افزایش سفرهای بین‌المللی ، تغییردر پردازش مواد غذایی، و افزایش قرار گرفتن انسان در معرض حشرات و مخازن میکروبی در طبیعت مرتبط باشند.

گزارش ها نشان می دهد که 75٪ از تمام بیماری های نوپدید شناخته شده از نوعی مخزن حیوانی منشاء می  گیرند. برخی از نمونه های بیماری مشترک بین انسان و دام عبارتند از HIV/AIDS، SARS، MERS، تب های خونریزی دهنده، بیماری لایم، طاعون، و آنفلوانزای مرغی یا خوکی. هر یک از این بیماری ها علت منحصر به فرد و مسیر انتقال مستقیم یا غیرمستقیم دارند. انسان ها به دلیل تماس نزدیک با حیوانات بدون علامت یا بیمار حامل پاتوژن جدید، شانس زیادی برای آلوده شدن دارند. علاوه بر این، کنترل موثر بیماری های مشترک بین انسان و دام به ویژه دشوار است، زیرا تشخیص بیماری مشترک بین انسان و دام اغلب تا زمانی که یک شیوع بیماری به صورت گسترده ادامه داشته باشد، رخ نمی دهد.

با توجه به علت شناسی بیماری های نوپدید و بازپدید و نیاز به یک پاسخ پیچیده و بین رشته ای برای کاهش تأثیر بیماری، انتخاب رویکرد سلامت واحد «One Health»   اجتناب ناپذیراست . 

در نهایت خود مراقبتی مهمترین راه پیشگیری از ابتلا به بیماری است . عمده ترین راه های پیشگیری از بیماری های عفونی عبارتند از: رعایت اصول خودمراقبتی، رعایت اصول کنترل عفونت، رعایت اصول بهداشت فردی و اجتماعی، مراجعه به موقع به پزشک، رعایت دستورالعمل های بهداشتی در هنگام مسافرت به خصوص به مناطق یا کشورهای آلوده و پرهیز از خوددرمانی.